OfERfELUWSCHE «LADEN 98ste jaargang No. 43 STREEKBLAD voor ARDERVIJK, HIERDEN, TONSEL, ERMELO, NONSPEET, HULSHORST, ELSPEET, DOORNSPIJK, PUTTEN, eu. VOOR VIJFTIG JAAR. Plaatst een Kleintji. Uitgave firma WEDDING, Donkerstraat, Harderwijk [erschijnt tweemaal 's weeks Prijs fl,05 per kwartaal tostelling Vrijwillige Politie. 1 Agent van de vrijwillige ulppoütie kan slechts zijn bij die J1. Nederlander is2. ten linste achttien en ten hoogste jjf en veertig jaar oud is3. chamelijk geestelijk en moreel tschikt is4. de nieuwe luropeesche orde voorstaat en lereid Is deze naar zijn beste iets ogen te dienen. Eén biertje maar Personeele bslasting. Het onde Schokland komt te voorschijn^ Zomeravond op het IJselmeer Eoto archief Met gastrecht naar Dnitschland. Het skektkomjü Uit het Overvelnwsch Weekblad van 4 Juni 1892 Bonlooze maaltijden in de werkverruiming Zalmvisschers makes hooge prijzen Iedereen een slentel oord-redacteur J. Volgers, Harderwijk ADVERTENTIEN 1—20 m.M. f 1.80, elke m.M. meer 9 cent Ingezonden mededeelingen dubbel tarief LOSSE NUMMERS 5 een |[o het Verordeningenblad is [genomen een verordening van [n Rijkscommissaris voor het bette Nederlandsche gebied [treffende de instelling van [q vrijwillige hulppolitie. I Hierin wordt o.m. het volgende tpaald [Een vrij willige hulppolitie ordt ingesteld welke tot taak [eft de gewone politieorganen ondersteunen Jl, bij de bestrijding van Imps* en andere openbare podtoestanden 2 bij de bestrijding van jnstige gevaren en schaden, ■elke ten gevolge van lucht' Invallen ontstaan 3. in andere bijzondere ge* fallen van handhaving van de penbare orde en de veiligheid [n het openbare leven. De vrijwillige hulppolitie wordt [ngesloten bij de eenheden bureelen der gewone politie, is uitsluitend onderworpen [n de aanwijzingen en bevelen [n de commandeerende instan ces der gewone politie. De tot den politiedienst [geroepen agent van de vrij* lillige hulppolitie heeft de Ichten en plichten van een pvoon ambtenaar van politie. jDe vergoeding bedraagt voor [deren aangevangen dag, waar* Jer de oproeping zich uit trekt 11) voor ongehuwde agenten kn de vrijwillige hulppolitie [ie gulden 12) voor gehuwde agenten van vrijwillige hulppolitie vier lilden vijftig cent; 3) voor ieder kind beneden [httien jaar bovendien vijftig [nt. [Een arrestant der Edesche [litis zat nu al veertien dagen zuchten in een der kamers [a het afgedankte oude politie- jiteau zoo verteld het Hdbl. dagen gingen voorbij, het taterde, de boomen tooiden p in hun mooiste groen [waad, een helder blauwe lucht [Kde zich over zjjn gevangenis, fj wilde op het definitief ver* jk van den winter en de Itede van den zomer toch [1 eens... drinken. Eén biertje j»ar. Hoe moest hij het aan* om„, zijn verlangen in [pulling te laten gaan Hij [insde en peinsde. Toen bad opeens een probaat middel |»o#den. Met één sprong glipte door het openstaande raam in dollen ren, met den Pstdoenden agent op zijn p'en, ijlde hij maar het in de Pijheid staande café, rukte de p open en graaide voor den p van een verschrikten peker een glas bier weg, I' hij in één teug naar binnen plgde. In het volgende oogen* fk greep de achtervolgende pieman den biers'aaf bij zijn Pagi deed hem de boeien aan aim hem mee naar het ireau waar bij weer werd «ggelegd, De Staatzcourant bevat een besluit van de secretarissen* generaal van de departementen van financiën en van binnen- landsche zaken tot wijziging van de wet op de personeele belasting. Volgens deze wijziging wordt de belasting geheven naar de grondslagen huurwaarde en mobilair, zoodat dus de andere grondslagen vervallen. De belasting wordt geheven voor gebouwen, voor zoover dienende tot woning of tot gemak, uitspanning of vermaak van den gebruiker. Geen be lasting wordt geheven wegens gebruik van perceelen voor den dienst van het rijk of andere publiekrechtelijke lichamen, als kostschool, als inrichting van weldadigheid of ziekenverpleging of als inrichting tot algemeen nut door zedelijke lichamen, vereenigingen in het bezit van rechtspersoonlijkheid of stichtin gen voor zoover daarbij geen winist wordt beoogd of gemaakt anders dan voor inrichtingen als hier bedoeld of voor armen* zorg, en voorts niet voor hotels of logementen. Dit besluit geldt voor de belastingheffing over jaren, welke met of na I januari 1942 aan* vangen. De Noordoostpolder valt droog en voortdurend doet men in de drooggevallen stukken land nieuwe, interessante vondsten. De a'cheologenwèreld heeft reeds geruimen tyd met belangstelling uitgezien naar hetgeen er te voorscbijn zal komen rondom het voormalige Zuiderzee eilandje Scuokland dat zulk een veelbe wogen historie heeft. Want een maal is het een veel grooter eiland geweest eenmaal telde het enkele visschersdorpjes. De stormvloeden hebben echter steeds weer stukken van het eiland afgeslagen en eindelijk moest het in 1859 worden ontruimd. Men heeft zich wel eens afgevraagd, hoe dit eilandje nut zijn veenachtigen grond tenslotte toen is blijven bestaan hoe vaak de stormen dan ock d„ schamele kusten Jiebben gebeukt. De oplossing van dit vraagstuk is thans gekomen Men heeft na melijk ontdekt dat de plaats welke men altijd aanduidde met den naam ,,het zand11 bestaat uit een flinken keileembuit, waaraan het veen zich ondanks de stormen, tenslotte nog heeft kunnen vasthouden. Nu de gronden aan alle kanten van het eiland droog vallen en Schokland als een vreemde hoogte temidden van de barre vlakte ligt heeft men ook een onderzoek kungen instellen naar het land, dat vroeger tot Schokland heeft behoord maar later door de stormvloeden is weggespoeld. In dit onderzoek speelt de heer P. j. R. Modderman van het bodemkundig laboratorium te Kampen, welke is belast met onderzoekingen naar en studie van de in den Noordoost-polder gedane vondsten, een belang rijke rol. Men heeft reeds ont* dekt dat er nog niets is te bespeuren van de kavelslooten van voormaligen Schokkergrond. Voort» worden er palenrljen gevonden, welke eenmaal het toen nog grootere Schokland tegen de stormen trachtte te beschermen Interessant is ook de vondst van een nog geheel gaaf, middeleeuwsch kogelpotje Een kerkdorp, Nagele geheeten heeft eenmaal gelegen tusschen Urk en Schokland, waarschijn lijk in het gebied, dat thans droog valt. Tot nu toe heeft men daar niets van terug ge* vonden, maar het is zeer,wel mogelijk dat er ook van den Negel, waaraan zulke geheim zinnige geschiédi-nissen zijn verbonden nog iets terug komt. Blijkens een artikel, getiteld „Met gastrecht naar Duitsch land heeft de algemeens gevol machtigde voor het gebruik van arbeidskrachten, richtlijnen voor de buitenlandsche arbeiders en hun werving gegeven. Volgens deze bepaling wo.dt voortaan aan het Duitsche Aibeidtfront, de algehede verzorging van buitenlandsche arbeiders zoowel op hun arbt idstrrrêtn als in de gemeenschappelijke kampen, toeveitiOUvd Uitgezonderd zijn slechts die arbeiders, die in de landbouw werkzaam zijn. Om alle evsntueele misver* standen en wrijvingen te voor komen, worden den buitenland schen arbeiders bij de werving reeds de loon- en arbeidsvoor waarden in de Duitsche bedrijven medegedeeld. Hiertoe behooren de arbeidstijd, sociale verzekering en de belastingen. Verder worden zij ingelicht over hun verlof, het reizen naar hun gezin pasaangelrgenheden, werk- kleeding en andere voor den arbeider belangrijke aangelegen heden. Om misgrepen bij de geworven arbeidskrachten te voorkomen, wordt hun vakkennis nauwkeurig onderzocht. Bij hun werk in Duitscbland moet hun de mogelijkheid gegeven worden, in Duitschland nieuwe vakkennis op te doen. Ook op dë gezond heidstoestand der arbeiders wordt gelet Daartoe worden zij door oifirieel aangewezen artsen van het land, waar de werving geschiedt, op hun lichamelijk prestatievermogen onderzocht, De eischen, die. gesteld worden, zijn streng, om de garantie te ge-rer, dat de geworven arbeiders het Duitsche arbeidstempo kunnen bijhouden. De arbeiders worden, zooals bekend, in gemeenschappelijke kampen ondergebracht. Het Arbeidsfront zelf telt 1000 kampen. Verder worden 4000 kampen, die onder het beheer van de Industrie en het leger staan, door haar sociaal verzorgd. Het aantal der kampen zai nu tot 8000 worden verhoogd, waarvoor het Duitsche Arbeids front de kampleiders aanwijst en de sociale verzorging op zich neemt. Op deze wijze zorgt het Arbeidsfront in sociaal opzicht voor'de buitenlandsche arbeiders vanaf hun aankomst en geduren de hun verblijf in Duitschland. Trrwijl vóór den oorlog het sportkonijn in de konijnenteelt de hoofdrol speelde, is thans het slach'konijn persona grata. Het doel ^van de konijnenteelt is tha-.s immers het zoo snel mogelijk opleveren van een flinke bout. Bij den verderen opbouw van den Nederlandschen konijnen* stapel moet daarom worden gestreefd naar een sterke uit breiding van rassen van het type, waarbij de mogelijkheid van vleetcbafzet groot is en dat op vrijwel alle leeftijden voor de slacht gebruikt kan worden. De groote massa ras* looze konijnen in ons land dient daartoe te worden omgekruisd met de geschikte vleeschrassen. Het yoordeeligste ras is de Fransche hangoor, die direct ook in het vleesch groeit, zoodat hij reeds als halfwassen konijn voor de slacht geschikt is en daarbij dan tevens reeds vet levert. Voorts komen in aanmerking de Blauwe Weener, de Witte Weener, de Groot Chinchilla en de Groot Zilver. In verband met de moeilijk heden om gedurende den eersten tijd een voldoende aantal dieren van deze rasitn ter beschikking te krijgen, dient men de ras* looze dieren met rammen van genoemde rassen te paren en wel in elk fokdistrict een kleur* OVERVELUWSCH NIEUWS HARDERWrjK Een ingeze tene oppert het denkbeeld oix tene oppert het denkbeeld om bij de volksconcerten op de Boompjeswa! een glas bier of melk verkrijgbaar te stellen. HIERDEN. Tengevolge van blikseminslag zijn op Groot* Essenburg 12 H.A. bosch ver brand. BURGERLIJKE STAND HARDERWIJK ONDERTROUWD. 2 Juni Jan Johannes KI lassen en Dirkje Ripbagen GEHUWD. 1 Juni Willem Peter sen en Gerritje Hagen g- Gerrit Jacob Brands eu Reintje Vrijhof. GEBOREN. 28 Mei Jannetje, dochter van Willem van Zijl en Aaltje Melgert. 29. Grietje, doch ter van Reindert Kok en Hi Iegonda Olofsen. 2 Juni Zeger Johannes, zoon van Gerrit de Vente en Maartje van Beek. OVERLEDEN. 28 Mei. Johan Wijenberg, oud 4 mnd. 29. Riekje Brouwer, echtgeo. van Jacob Brand- sen oud 21 jr. 31. Jan Bheelen, oud 74 jr. PUTTEN. ONDERTROUWD. Gerrit Termaat en Gijsje Bosch. Aalbert Knoppersen en Geurtje Staal. GETROUWD. Gerrit Boute en Aartje Jansen Lubbert Franken en Maria van den Broek. BEVALLEN. Lubbertje Elbertsen, geb. Esveld, d. Hendtika Wilhelmina Garderbroek, geb, Witte, z. Anna Timmer, geb. Knoppersen, z. OVERLEDEN. Rijntje de Wildt, oud fill jr. geh.met Peter Petersen. Jan Doppenberg, oud 4 mnd. MARKTBERICHT HARDERWIJK Eieren p 100 st. f2.S0 i f3 00 Roggaper HL. f680 4 f6.90 Biggen f6.00 k f 10.00 Aardappelen f2 50 i f3 00 M slag van een ras. Een eenkleurig slachtkonijn heeft het voordeel dat de pelzen een hoogere waarde bezitten, daar deze in grootere hoeveelheden van een kleur geleverd kunnen worden, De directie van den rijksdienst voor de werkverruiming heeft besloten om met ingang van 1 juni a.s. slechts bonlooze maaltyden te verstrekken. Deze maaltijden, waarvan de prijs 5 cents bedraagt, zijn te beschou wen ais bijvoeding. Zijn bestaan uit 3/4 liter stamppot zonder vleesch of vet, De arbeiders zullen, naast deze maaltyden, dus ook bier broodvoeding moeten nuttigen. Evenals tot dusver woidt watme voeding, alleen verstrekt op die werken, waar de meeste arbeiders op een grooteren afstand dan 15 km van hun woonplaats werken. De zaimprijzen staan sedert het uitbreken van den oorlog hocg genoteerd. Nog maar kort geleden heeft één enkele zalm welke te Kralingscheveer, een der weinige centra van den zalmhandei hier te lande, was aangevoerd, niet minder dan 26 gld. per pond opgebracht, zegt het Hdbl. Het visschen naar zalm loont dan ook op het oogenblik de moeite. Een visscher, die het geluk heeft twee zalmen te vangen, heeft op slag duizend gulden verdiend, wanneer de dieren een behoorlijk gewicht hebben. Er wordt druk gevischt, maar er wordt weinig gevangen. Velen trekken er dag in, dag uit bij opkomend getij op uit om hun geluk te beproeven. In de Holiandsche wateren in de Waal, den Rijn en de Lek wordt veel naar zalm gevischt. Meestal moeten de zalmvisschers zich tevreden stellen met visschen, die het midden houden tusschen zee en riviervisch, zooals snoek baars, finten, aaitjes, e.d, Heeft men geluk, dan voelt men dat terdege in de portemonnaie, want een zalm kan f 750 op brengen. Het gewicht varieert immer» van 18 tot 30 pond. Het aantal gelukkigen is door* gaans zeer beperkt, want te Kralingscheveer zoowel als op zalmmarkt te Gorincheq^ varieert de aanvoer maar van* 1 tot 7 zalmen. Vier jongelui uit Mill stonden in hooger beroep voor het gerechtshof te VHertogenbosch terecht wegens fraude inzake distributiebescheiden. Een hun ner was vroeger werkzaam ge* weest ter gemeente-secretarie aldaar, en was ook na zyn ontslag in het bezit gebleven van" een sleutel van de kluis, waarin de waardepapieren der gemeente opgeborgen waren. Op 29 Augustus 1941 had hij met behulp van dien sleutel 622 boter- en vetkaarten. en bij andere gelegenheden in totaal 16000 rantsoenen brood* bonnen ontvreemd. De anderen hadden geholpen bij het ver* handelen van de gestolen bon* nen en gepiofiteerd van da opbrengst. De verdachten be* kenden. Er werden thans geen getuigen gehoord. De advocaat- generaal, mr. Van Velzen, wees op het groote gevaar, dat door dergelijke feiten voor de voed* selvoorziening ontstaat, maar vond in de omstandigheden aanleiding, in eenige gevallen lagere straffen te vorderen. Tegen den hoofddader werd een gevangenisstraf van vijf maanden geëischt, tegen da anderen resp. drie maanden, vier maanden en drie weken. De verdediger, mr. 't Hooft, voerde aan dat de fraude be* gonnen was met kleine vrien* dendiensten die geleidelijk ernstige vormen hadden aange* nomen, De controle was in dien tijd bijzonder slecht. Bovendien waren alle secretarie ambtenaren in het bezit van een sleutel van de kluisalleen de man die verantwoordelijk was voor de distributie-papieren, had er geen, Men achtte het zelfs mogelijk, dat voormalige ambtenaren nog steeds een sleutel in hun bezit hadden I Pleiter vroeg toepassing van geldboeten subs, opname van de gratie-clausule in de vonnissen.

Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe - Periodiekenviewer

Overveluwsche Bladen | 1942 | | pagina 1