Het geheim nan bet Zwarte Vond Zaterdag 10 Januari "1942 STREEKBLAD voor: ftmmjjmcm bladen 98ste jaargang Ne. 3 H1EDEHV1JK, HIS5D IN, TONEEL, EEVELO, NDNSPEET, HULSHORST, ELSPEET, DOORNSPIJK, FUTTEN, e>«. b FEOIllETON. Verschijnt tweemaal 's weeks - Prijs f1,05 per kwartaal - Uitgave firma I. WEDDING, Donkerstraat, Harderwijk Distributie vaa vaste brandstoffen Hoofd redacteur J. Volgers, Harderwijk ADVERTENTIEN 15 regels (galjard) f 1.elke regel meer 20 cent - Ingezonden mededeelingen dubbel tarief LOSSE NUMMERS 5 een 'tei pi Onderstaand kaartje is ge* eekend naar een schets van et algemeen plan 1941 voor jde drooglegging van de zuide lijke polders in het IJsselmeer, voorkomende in het Driemaan- delijksche Bericht der Zuider- zeewerken, hetwelk tevens een uitvoerige beschrijving van het lan bevat. In het bijzonder heeft deze eschrijving betrekking op den uid Westelijken, tegen Noord Holland grenzenden polder, aan e bedijking waarvan, gelijk e Zwolsche courant meldt ereids wordt gewerkt, doch oor zoover zij de ir polderinv van het geheele zuidelijke gedeelte van het meer betreft wordt ook de Zuid-Oostelijke, aan Gelderland grenzende polder daarin betrokken. Uit het algemeen plan blijkt, dat de voorkeur gegeven werd aan twee in plaats van een groote zuidelijke polder. Gelde lijke overwegingen hebben, daarbij niet den doorslag ge* geven omdat de kosten nage» noeg in evenwicht staan, doch het waren in hoofdzaak de belangen van de scheepvaart, van de waterhuishouding, van het in cultuur brengen en van de mogelijkheden tot uitvoering die aan den aanleg van twee polders de voorkeur deden geven. Het beloop van de noordelijke bedijking werd voor een groot deel beinvloed door de grootte welke het IJsselmeer moet be zitten om zijn taak als reservoir te vervullen en de noodzaak om den IJssel in dat meer te laten loozen. Daarom is het gedeelte van de zuidelijke kom dat voor inpoldering in aanmer king komt gelegen bezuiden een lijn van Enkhuizen naar den Ketelmond. Randkanaal langs de Veluwe Alhoewel in verband met de diepte en de geaardheid van 7, Wat hier te doen f Ik peinsde aan den eenen kant de schier in doodsangst verkeerende jeugdige gravin; aan de andere zij Sperwer die in m'n oogen zag te lezen wat ik dacht, oplettend m'n ge ringste gebaren bespiedende. Ondertuischen zag ik zeer goed in, dat hier niets ernstigs kon indernomen worden. Ik liet den arm los en luisterde aar de ademhaling. Af en toe eed een soort van gesnik de orst van den zieke naar boven aan, daarna hernam de bewe- ing haar loop, werd haastiger n onstond er een gehijg. Klaar lijkelijk ging de man onder de achtmerrie gebuktMaar de orzaak,. de oorzaak. Zie, dat ad ik moeten weten en juist at ontsnapte me. Geheel en al in gepeins 'erdiept, keerde ik me om, den zeebodem het geheele zuidelijke deel van het IJssel* meer voor inpoldering in aan merking kan komen, verdient het aanbeveling om de zand strook voor de kusten van het Gooi en de Veluwe zooveel mogelijk buiten de inpoldering te houden, teneinde het cultuur- belang van het achterliggend land niet door sterke water onttrekking te schaden. In verband hiermede zullen langs den zuid-oostelijken polder een randkanaal met boezemmeren van voldoende breedte gevormd worden. Met het oog op de afwatering van her aangrenzende geb ed zoomede van het scheep vaartverkeer naar de verschil lende havens (o.a. Harderwijk en Elburg) zal een doorgaande Oostelijke ringvaart en de noodige waterberging onmisbaar zijn Uiteraard zal een scheiding tusschen IJ- en IJss-lmeer moeten worden gemaakt welke nabij Huizen is gedacht. Ook langs de westzijde der zuidelijke polders zal in verband met de belangen van afwatering, water inslaat en scheepvaart een randkanaal noodig zijn. De Gouwzee blijft echter terwille van de scheepvaart nsar de aanliggende havens buiten de bedijking. Het IJmeer In het IJmeer wordt een ruime watervlakte behouden om verlaging van den grondwater stand in Amsterdam tegen te gaan, welke radeelige gevolgen zou hebben voor de grooten- deels op de palen gefundeerde gebouwen der stad. Voorts zal het IJmeer dienst doen als een uit het IJsselmeer gevoed zoet waterreservoir, waaruit de ver* ziitirig van het water in het Noordzeekanaal, veroorzaakt door de zeesluizen te IJtnuiden, in het belang van den landbouw kan worden bestreden, terwijl anderzijds in perioden van groot waterbezwaar loozing van de Noordzeekanaalboezem via het IJmeer op het IJsselmeer kan worden bevorderd, zonder dat hierdoor het zoutgehalte hinderlijk stijgèn zal, omdat zulks in natte perioden niet behoeft te worden gevreesd. Scheepvaartverbinding met Kampen Wat het randkanaal langs den Z.O. polder betreft, blijkt uit het plan, dat het kanaal niet met een verkorten Scheepvaartweg met Kampen zal zijn verbonden, zooals wel het geval was volgens het plan Wortman uit 1922 en het uitgewerkt ontwerp van 1924 zoodat de schepen naar en van Kampen hun weg zullen moeten zoeken door den Ketel- mond, die in rechtstreeksch verband met het randkanaal zal staan Het aansluitingspunt van den Z. O. polder met de wegen naar Amsterdam zal worden gezocht beoosten Muiderberg, dat als recreatie oord aan het IJsselmeer gelegen blijft, terwijl de verbinding van den Z.W. polder met Amsterdam gedacht is bij de Nes, ten zuiden van Marken. De noordelijke dijk van den Z. O. polder is ontworpen op 3700 m. uit de.i dijk van den Noord'Oostpolder, omdat deze breedte noodig is voor vrije uitmonding van het Keteldiep, waarvan de waterstand bij tugxtma.en afvoer van IJssel en ^HILVERSUM nukerk hoofdwegen kanalen Sluizen e v 12 '5 n a „Bestaat er nog hoop, m'n- heer?" vroeg de jonge dame me. ,,De crisis van gister loopt op der einde, freule. Het zou zaak wezen, 'n nieuwen aanval te voorkomen. „Is dat mogelijk, dokter?" „Daar ik me dienaangaande op geen stellige wijze uit wou laten, stond ik op 't punt om met de een of andere weten schappelijke gemeenplaats te antwoorden, daar hoorden wij de verre toonen van den ben gel van den Nideck. „Vreemdelingen I" zei Sper wer, j tEen oogenblik was alles stil. „Ga eens zien I" zei Odila, wier voorhoofd ietwat bewolkt was geworden. „Hoe onder zulke omstandigheden de plich ten der gastvrijheid uitoefenen Maar dat is onmogelijk 1" ^.Bijna op 't zelfde oogenblik ging de deur openeen blond en frisch0 hoofd verscheen in de schaduw en zei op fluister den toon „Mijnheer de baron van ZimmerBlouderic, van een schildknaap vergezeld, vraagt nachtverblijf op den Nideck. Hij is op den berg verdwaald ge raakt." „Heel goed, Gretschen," ant woordde de jonge gravin zacht zinnig. „Ga den opperhofmeester waarschuwen, dat hij den baron van Zimmer opwachte. En dat de opperhofmeester vooral niet vergetc om den baron te zeggen dat de graaf ziek is en dat de eenige reden is, waarom de graaf niet zelf de honneurs van het huis waar komt nemen. Laat ook het geheele personeel gewekt worden, kortom dat alles naar den eisch geschiede I" „Ga Gretschen,'' zei de jonge gravin, ,en haast u." ,,Ja freule." De kamenier verwijderde zich, en ik bleef nog eenige oogen* blikken onder den betooverende invloed mijner indrukken. Odila had zich omgedraaid. „O, mijnheer, als u mijn vader eens redde „Zooals ik de eer gehad heb van u zoo even te zeggen, freule, de crisis is afgeloopen. We dienen nu maar te belet ten dat ze terugkomt." „Heeft u nog al hoop f" „Met Gods hulp, o zonder twijfel, freule, onmogelijk is 't niet. ik zal er mijn gedachten over laten gaan." Zeer aangedaan liet Odila «ij tot aan de deur uit, Sperwer en ik gingen de zijkamer door, waar eenige dienaars waakten in afwachting van de bevelen hun ner meesteres. Juist waren we in de corridor, daar keerde Gideon, die vooruit liep, zich op eens om, lei zijn beide handen op myn schouders en zei mij sterk aankijkende „Komaan Frits, ik ben een man, mij kan je alles zeggen wat denk je er van „Voor van nacht is er niets te vreezen." „Goed, dat weet ik, dat heb je aan de gravin ook gezegd, maar morgen „Morgen „Ja, draai je hoofd niet om. Gesteld Frits, dat 't je niet gelukt om den aanval te voor komen, denk je dan dat hij er aan sterven zal Kom biecht ruiterlijk op 1" ,,'t Is mogelijk, maar ik geloof 't niet." „Zool" riep de brave man opspringend van blijdschap uit. „als je 't niet gelooft, dat komt hier van daan, dat je er zeker van bent 1" En gearmd troonde hij me naar de galerij mee. Nauwelijks hadden wij daar een voet gezet, of we zagen den baron van Zimmer-Blonderic en zijn schild- Zwartewater niet meer dan enkele centimeters zal stijgen. Bovendien moet de ruimte tusschen den dijk en de zuide lijke Keteldam zoo groot zijn, dat een voor de scheepvaart en afwatering voldoende verbinding tusschen het IJsselmeer en het oostelijk randkanaal kan worden gevormd. Ten zuiden van Enkhuizen, dat als vrije IJsselmeerhaven behouden blijft, is de bedijking in zuid-oostelijke richting ont* worpen. In het knikpunt der noordelijke bedijking mont het middenkanaal uit, dat met het oog op de beperking der kosten van de langs dit kanaal gelegen dijken, aldaar bij hooge IJssel meerstanden van dat meer zal kunnen worden afgesloten. De kosten van den /V. W.polder Wij ontleenen aan de mededeelingen ten slotte nog, dat de uitvoering van den Zuid- Westelijken polder, d i. bedijking droogmalen, ontginning en kolonisatie, gesteld wordt op 15 jaren, en de kosten, volgens het prijspeil van 1939 zijn geraamd voor waterbouwkundige werken op 114 millioen gulden en voor ontginning enz. op 115 mi lioen. Daartegenover staan ais inkomsten f 36 miiüoen exploitatie opbrengsten tot het tijdstip waarop de grond kan worden verpacht en f 10 millioen opbrengst van voorloopig ver pachte gronden, zoodat het totaal saldo uitgaven f 183 millioen bedraagt. Daar de polder 57.250 ha groot is komen de geraamde kosten op f 3200 per ha. Rekening houdend met verschillende fac toren, die de kosten van den Noord Oostpolder hooger deden zijn dan was geraamd, alsmede met de globale schatting der kosten per ha drooggelegden grond in beide zuidelijke polders te zamen op f 2835, kan de economie der zuidelijke polders, afgezien van de huidige abnor male omstandigheden, op een overeenkomstige basis worden gesteld als die van den Noord- Oostpolder, waar de geraamde kosten aanvankelijk op f2600 waren gesteld. knaap, voorafgaan door Sebald die een brandenden fakkel droeg Zij begaven zich naar hun appartement en zagen er bij 't witte licht van 't hars buiten gewoon schilderachtig uit, met hun zacht leeren Hongaarsche laarzen die tot aan de knieën reikten, en groene met lissen belegde nauwsluitende tunica's terwijl een colbach van beeren- vel diep op hun hoofd zat en hun mantel over een schouder hing. Zij verdwenen in een zijgang Gideon nam een fakkel van den muur ai en geleidde me in een doolhof van breede en nauwe gangen, hooge, lage, boogvormige gewelven, weet ik veel, er kwam geen eind aan. „Hier heb je de zaal van de markgraven," zei hij, „en hier is de portretzaal, de kapel, waar men geen mis meer leest sinds Lodewijk de Kale prote stant is geworden. Hier de wapenzaal." Altemaal dingen waar ik maar een middelmatig belang in stelde. Na geheel en al boven te zijn gekomen, moesten we weer een massa treden af. Eindelijk stonden we voor een kleine massieve deur; Sperwer haalde De secretaris-generaal maakt bekend, dat gedurende het tijd vak van Donderdag 1 Jan .ot en met 30 April de bonnen genummerd ,,13 H.K." en „17 H.K." van de brandstoffenkaar- ten J. en K., welke aan ver bruikers zijn uitgereikt, die hun woning door middel van haar den en kachels verwarmen, elk recht geven op het koopen vam een eenheid vaste brandstoffen. Gedurende bovengenoemd tijd vak geven de bonnen „23 C.V.", „24 C.V.", „25 C.V.", ,.26 C.V.", „27 C.V.", en „28 C.V.", van de brandstoffenkaart L. welke aan verbruikers is uitge reikt, die hun huis door midael van een centrale verwaï mmg verwarmen, eveneens elk recat op het koopen van een eenh id vaste brandstoffen, De bonden „21 CV." en „22 C.V." van de kaart L. zullen niet worden geldig verklaard en kunnen derhalve worden vernietigd. De aandacht wordt er op gevestigd dat de overblijvende bonnen van de kaarten J„ K. en L. of van de periode bonstelleu in geen geval vernietigd mogen worden. Tevens geven gedurende het tijdvak van Donderdag 1 jan. 1942 tot en met 30 April de met de woorden „brandstoffen een eenheid zevende penoue" en „brandstoffen een eenneid achtste periode'1 gemerkte bon nen van de periodebousteilcn, recht op het koopen van een eenheid vaste brandstoffen. Zooals bekend zijn de periode- bonstellen uitgereikt aan ver bruikers, die voor een extra rantsoen van ten minste twaalf eenheden in aanineikmg komen, of aan klein-verbruikers m da groepen B. C. en D., wier rant soen ten minste twaalf eenheden bedraagt. Voorts zal in de maand jan. worden overgegaan tot het uitreiken van de toewijzingen voor de zevende en achtste periode aan groote verbruikers in de groepen B. C. en D. en aan de in aanmerking komenae verbruikers m de gioep E D« plaatselijke distrihutieoienzlen zullen het tijdstip van dtze uitreiking nader bekend maken een verbazend grooten sleutel uit zijn zak, stelde mij uca fakkel ter hand en zei „Pas op 't licht 1" Meteen duwde hij de deur open, waarop de koele luent stroom van buiten in den nauwen gang kwam. De vlam begon zoo geweldig te flikkeren dat de vonken naar alle kanten spatten. Ik meende dat ik voor een afgrond stond en diensde verschrikt achteruit. „Ah 1 ah 1 ah nep de pikeur uit, zijn grooten mond tot aaa de ooren openspalkende, ,m- n zou zeggen dat je bang beat. FritsVooruit maar... We~s niet bang... We zijn nou op de couitine die van 't kasteel naar den ouwe toren loopt." En zie, de braven man ging de deur uit om mij het voor beeld te geven. (Wordt vervolgd),

Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe - Periodiekenviewer

Overveluwsche Bladen | 1942 | | pagina 1