HET VRIJE DAGBLA'D 1 Het Westen voorloopig nog in quarantaine VOOR ZWOLLE EN OMGEVING „Houdt thans Uw blik Otp de toekomst gericht" „Gij zijt verlost, sb Redactie: Mej. Mr. M. A. Boom (Vrtf Nedf-'-'rid), A. J. Groothuis (Christofoor). Mr. J. P. Hogerzcil. It. J. Klaytenaar Je Maintiendrai) J. Peters, P. K. Polderman (Parool), G. Tulp (De Stem van Londen). Eindredacteur: Ir. J. Kluytenaar. Maandag 7 Mei L945 - No. 17 Redactie en adm: Praubstraai 19, Zwolle Kantoor mejMr. M. A. BoomBij abonnement 50 et. pet 14 da^en> losse nummers 5 ct. Advertentie-tarief1—15 mm f 1.76, iedere mm meet 111/2 cent. Kleintjes minimum 60 cent (15 woorden), %>rder 5 cent pet Regeering zal spoedig terugkeeren. Canadeezen trekken vandaag N.-Holland binnen, Britten gisteren in Z.-Holland Opvoering voedselvoorziening tot het normale De geheele bevolking van het Westen zal voorloopig in quaran taine worden gehouden in ver band met het feit, dat er verschil lende ziekten voorkomen, die niet verder verbreid mogen worden. Het militair gezag zal het bestuur in nauwe samenwerking met het geallieerde opperbevel overnemen- Men wil de voedselvoorziening tot het normale opvoeren. De regee ring zal zoo spoedig mogelijk te rugkeeren om de leiding der zaken in handen te nemen. Be halve de geallieerde autoriteiten is derhalve niemand gerechtigd het .bevrijde gebied te betreden of te verlaten- In Wageningen hebben besprekin gen plaats gehad tusschen geallieer de en Duitsohe vertegenwoordigers, waarbij de overgave nader geregeld is. In verband met het feit, dat het o-a. in R'dam, Den Haag, Dordrecht en Utrecht is voorgekomen, dat rxuit- sche soldaten en SS mannen gevuurd hebben op Nederlandsche burgers, die van hun vreugde ibiijk gaven, werd vastgesteld, dat deze lieden ais oor logsmisdadigers zullen worden be schouwd en berecht. Het blijkt, dat een deel van deze mislukkelingen uit de gevangenis is gerecruteerd en 400 stuks zitten vol gens Blaskowitz alweer achter de tralies. SS troepen zijn echter bezig zich bij Veenendaal ih te graven, ze hebben toch niets major te verhezen. Do lluitsehëLoopcJ» blijven voor loopig lin het bezit vafi. hun wapens, na aankomst van gefailleerde een heden zullen ze zich irioeten begeven naar 'bepaalde gebieden van concen tratie en daar ontwapend worden. iZe worden dan afgevoerd naar kam pen in Duitschland via den Afsluit dijk. De explosieve ladingen in dij ken, sluizen enz. moeten onmiddellijk verwijderd worden. 'Wordt toch een dijk opgeblazen, dan wordt veld maarschalk Blaskowitz persoonlijk verantwoordelijk gesteld. Naar (Radio Oranje bericht, rukte Zondag de 49e Britsche divisie Zuid- Holland binnen, terwijl heden de le Canadeesche divisie Noord-Holland zal bezetten. Rijkscommissaris Seyss Inquart, zoo wordt verklaard, is mede verant woordelijk voor het vergieten van Nederliandsch bloed door een procla matie uit te geven, waarin hij het doet voorkomen alsof er alleen een wapenstilstand ten behoeve van de voedselvoorziening is gesloten, hij heeft het land Donderdag per motor torpedoboot verlaten, z.g. om Dönitz op te sporen. Gemeld wordt, dat de Duitscners ook in Denemarken de wapenstil standsvoorwaarden geschonden heb ben en een stadswijk van Kopenha gen gedurende 25 minuten van oor logsschepen uit beschoten nebben. Prinses Juliana en Prins Bernhard Prinses Juliana en Prins Bernhard zullen, zoodra de omstandigheden dit toelaten, een bezoek brengen aan Den Haag en Rotterdam. Nederlandsche kinderen naar Zwitserland en Engeland 450 kinderen uit Eindhoven, 's Her togenbosch, Helmond, Tilburg, Voorl en Geldrop vertrekken a-s- Maandag via Tilburg per trein naar Zwitser land. Een vierde kindertransport ver trekt 9 Mei naar Engeland. Onderteekening te Wageningen De capitulatie der Duitschers in Nederland. Zondagmiddag 6 Mei is te Wage ningen het definitieve verdrag van onvoorwaardelijke overgave van de Duitsche troepen in het Westen van Nederland onderteekend. Van Duit sche zijde waxen verschenen generaal Blaskowitz, Duitsch opperbevelhebber in Nederland, generaal (Reichelt van zijn staf en enkele adjudanten. De .geallieerden waren vertegenwoor digd door generaal Foulkes, bevelheb ber van het eerste Canadeesche leger die o.a. vergezeld werd door Prins oernhard. Tegen half zeven vertrokken zon dag de Duitsohe onderhandelaars weer; generaal (Blaskowitz toonxjle duidelijk teekenen -van neerslachttg- hr/id. y J" In de Duitsohe auto's werden, Vo ironie van het lot, ook de -proclamatie •van H.M. de -Koningin aan het Neder landsche volk en die van ZJKJH. Prins 'Bernhard aan de Blnneniandsche Strijdkrachten geladen; de Duit schers beloofden deze te publlcee- ren Een majoor van de Nederlandsche BinnenLandsohe Strijdkrachten ver telde interessante bijzonderheden over de voorgeschiedenis van deze plechtigheid. Reeds weken geleden zochten de Duitschers contact met het strijdend gedeelte van de NBB. om over een capitulatie te onderhandelen. Con tact met Seyss Inquart werd algesla gen, evenals een aanvrage van gene raal Schönbart van den SD. voor be sprekingen, hoewel 'Schönbart onge wapend wilde komen, terwijl de Ne derlanders plaats en tijd moonten kiezen en bovendien gemaskerd gewapend mochten zijn. Churchill vijf jaar premier Churchill is Donderdag 10 Mei vijf jaar Britsch minister-president. Hij zal dien dag voor de radio spreken. Onze politieke gevangenen Belangrijke radiomededeelingen. Dinsdagmiddag 3 uur begint Her rijzend Nederland de eerste van een serie uitzendingen, waarin na men en voormalige adressen van personen, meest politieke gevange nen, die uit Duitschland zijn te ruggekeerd:, zullen worden bekend gemaakt. „Big-Five" een feit Frankrijk neemt deel aan confe rentie van San Francisco Frankrijk is als organiseerende mo gendheid op de San Francisco confe rentie uitgenoodigd- De „Big Five" is hierdoor een feit geworden. Dit land zal niet deelnemen aan het roulee- rend voorzitterschap, doch wel aan de conferentie der groote mogendheden- A. A. Opstand in Tjecho-Siowakije Dönitz wil geen vernielingen. In een radiorede heeft admi raal Dönitz de guerillastrijd en het aanbrengen van vernielingen in Noorwegen en Tsjecho-Slowakije verboden. In dit laatste land is een (algemeene opstand uitge broken, de patriotten hebben den zender Praag in handen en vroe gen Zondag dringend om Amerlkaan- sche hulp. Deze hadden toen iAnv, en Steyr genomen en vochten in Filsen. In 'Oostenrijk en Beleren hebben zich het le en 19e Duitsche leger overgegeven, te zamen tellende on geveer 400.000 man. In het centrum van het front namen de Amerikanen de resten van het 9e en 12e leger in ontvangst, terwijl de Franschen de capitulatie van het 24e leger aan vaardden - Quisling heeft het Noorsche volk meegedeeld, dat het zijm bevelen moet opvolgen totdat er „iets anders" voor zijn regeering in de plaats gekomen is. Nederland zal herljjzen! H.M. de Koningin sprak, voor het eerst op eigen vrijen bodem, tot Haar volk In een korte radiorede, uitge sproken in de studio van „Herrij zend Nederland" te Eindhoven, heeft HM- de Koningin zich als volgt tot het Nederlandsche volk gewend: Mannen en vrouwen van Nederland Onze taal kent geen woorden om volkomen het gevoel van Uwe bevrijding, van geheel Nederland, uit te drukken. Eindelijk weer baas op eigen erf en aan eigen haard- Verslagen is de vijand, van Oost tot West, van Zuid tot Noord. Verdwenen zijn vuurpele- tons en gevangenissen, en de mar telkampen, voorbij is de namelooze druk, de gedachte van vervolging die U nimmer rust gunde en U 5 jaar heeft gekweld, voorbij is de verschrikking van den hongers nood. De Koningin bracht daarop hulde aan de bondgenooten, die ook nog redding uit den hongersnood brach ten, en aan de strijdkrachten ter zee, te land en in de lucht, wien geen offer te zwaar was voor hun volk in lijden. Vanzelf zijn daarbij ook inbegrepen de opvarenden van de koopvaardij- en visschersvloot. Meer dan ooit gaan onze gedachten KadioL-ede vab GÜrbrandy Een nieuwe taak wacht volk en straks te vormen regeering gij De minister-president, prof. mr. P. S- Gerbrandy, heeft Zaterdag over de radio een toespraak ge houden tot het Ned. volk, waaxin hij o.m. het volgende zeide: De welhaast vijf jaar tellende onderdrukking Is voleindigd. Het Duitsche Rijk met zijn misdadige regeerders, dat zich toelegde op de vernietiging van het Nederland sche nabuurvolk, is verslagen. De Duitsche geheime politie loert niet meer aan Uw hulzen en wegen. Gij zijt verlost! Beloond is de moed van onze land-, zee- en luchtstrijdkrachten, het vol houden van £nze koopvaardij, be kroond de taaiheid van de mannen en vrouwen van het verzet in al zijn vormen. Gezegend is de standvastig heid, waarmee heel ons volk den on- Vrijheidsstrijders ter aarde besteld Plechtigheid op de Kranenburg. De feestvreugde, die Vrijdagavond in onze stad' hoog oplaaide en den vol genden dag werd voortgezet, werd wel zeer getemperd door de plechtigheid, die Zaterdagmiddag op de Kranen burg werd gehouden. Door overal de vlaggen halfstok te hangen, eerden de burgers van Zwolle de dooden, die ook voor hun vrijheid gevallen waren. Een groote stroom van menschen begaf zich op weg naar de begraafplaats, waar in de aula de naaste familie leden en in een rij er voor de verdere verwanten en 'bekenden zich verza melden. Onder de aanwezigen merk ten wij o.a. op den burgemeester, jhr. mr. M. P. M. van Karnebeek, Engel- sche autoriteiten en vertegenwoordi gers van Militair Gezag. Bij de groeve was het vuurpeloton van de B.S. op gesteld. Hier trad, nadat talrijke kransen op de kisten waren gelegd, ds. H. A. Munnink naar voren. Hem was, als oudste geestelijke te Zwolle, verzocht aan het graf, namens de kerk in 't algemeen, het woord te voeren. Zij, zoo zeide spr., zich tot de ver wanten richtend, die hier thans lig gen, stonden vast in hun geloof voor het vaderland. Ook gij kunt vrede hebben, zooals in Joh. 14 vs. 27 ge schreven staat, en hun 'lichamen aan de groeve toevertrouwen. De oorlog heeft vele wonden geslagen, die thans, door de bevrijding, weer gaan bloe- -ivv sü ISIéS den. Alle wonden zullen niet helen; verwacht niets van de menschen of van de wereld, maar hebt alleen in Jezus vertrouwen. Gij moet zijn, ver volgde spr., als de zwiepende boomen aan den waterkant, die door den storm wel gebogen, maar niet gebro ken worden, en later des te steviger in den grond geworteld staan. Volgt den weg van hen, die gevallen zijn, want zij laten een lichtend spoor na, dat naar den Hemel leidt. Na deze woorden werden drie salvo's Zaterdagmiddag zijn op de be graafplaats „De Kranenburg" de stoffelijks resten van 20 gevallen Zwolsche vrijheidsstrijders met militaire eer ter aarde besteld- Voor de plechtigheid. boven de geopende groeve gegeven als laatste eerbetoon van de BB. Deken A. F- J. M. de Wit bad het „Onze Vader" en smeekte zielerust voor de gevallenen af. ciërürükiöerheeft weersta! versierdi is het beleid va"*1' eerbiedigde Vorstin, die na jaren op het punt staat mN^eht. Haar volk vereenigd te worden. We juichen niet alleen de dapper heid toe van die mogendheden, die op Nedierlandschen bodem hebben ge vochten, maar die van alle strijdende naties, want de bevrijding van Neder land is een daad van het gezamenlijk offensief van alle vereenigde volken tesamen. En als we nu terugblikken op den wereldstrijd: mag het even schijnen, dat die een vanzelfsprekend verloop heeft gehad, maar wanneer U let op de dieptepunten, zooals Juni 1940, Februari '42, of de eigen noodtoestand in April '45, beseft ge ineens, dat Uw bevrijding een wonder Gods is, waar voor Hem alleen de dank toekomt. Ge zijt vrij. Uw bevrijding heeft bloed en zweet en angst en honger gekost, honderdduizenden land- en rijksgenooten en milliGsnen uit de met ons verbonden volken aanschou wen deze dag van vreugde niet- Ge zijt vrij, niet tot willekeur, niet tot openlijke uitbundigheid- Drinkt den 'beker van de vreugde ten volle, maar vergeet niet het daarin vermengd lijden. Laat ons gedenken temidden van de blijdschap de dooden en de doodgemartelden, de bloedige strijd en de afschuwelijke folteringen van zoovelen, die het zaad moesten zijn waaruit onze vrijheid kon ontkiemen. Wij zijn vrij om de wonden van ons volk te heelen, de regeering weet uit de ervaring in het eerst bevrijde ge bied, hoezeer de Nederlandsche vrou wen verlangen daaraan mee te wer ken. Ge zijt vrij om de terugkeer ende krijgsgevangenen en gedeporteerden liefderijk in Uw midden op te nemen- Ge zijt vrij om de waarheid te schrij ven in Uw bladen, zooals ge dat met gevaar voor Uw leven in de onder - grondsche pers meer dan vier jaar lang hebt gedaan. Ge zijt vrij, om de Nederlandsche staatsinstellingen té doen herleven, want de willekeur van den overweldiger, die zijn onrecht pleegde in het 'gewaad van een schijnbaar wettige verordening, is voorbij. Ge zijt vrij, om U voor te be reiden op den enormen taak, die ons in de Stille Zuidzee wacht. Het lijden van onze 280-000 Nederlanders in Indië en van millioenen Indonesiërs schreit ten hemel. Volk van Nederland, ge zijt vrij- Uw regeering, nu nog in Londen, aan stonds in °Uw midden, houdt zich er van verzekerd, dat ge in deze aan grijpende ure Uw vrijheid zóó weet te gebruiken, dat gij de eerbied afdwingt van de bondgenooten en het nage slacht. Landgenooten overzee, het moeder land is vrij, een nieuwe taak wacht ons allen en de aanstonds te vormen nieuwe regeering. Leve onze Vorstin! op dezen dag uit ifaaar hen die dezen dag niet met ons A..-<r€n beleven, ging de Koningin verdqr, e*-. 00jc naar hen, die nog in onzeker? .eid verteeren over het lot van hen, die hun lief--2*]:v Ik gevoel diepen eerbied en bewon dering voor allen, <L'e het verzet al die jaren zoo schitterend hebben ge handhaafd, in den druk zijn we sa-" mengevoegd tot 'n een en ondeelbaai volk, zich van zijn roeping bewust. Allen wacht nu een groote taak, nu wij weer onszelf kunnen zijn, een taak, die terstond aangevat moet worden. Onder den druk van den overweldiger hebben wij onszelf te ruggevonden, onze volkskracht Is op nieuw ontwaakt en daarvan zullen we het bewijs moeten leveren. Ons evenwichtig karakter, onze eeuwen oude beschaving en een stuwende volkskracht zullen ons daarbij helpen. Laten wij de handen ineen slaan en onze plicht verstaan, dan zullen we niet achter 'blijven op den weg, die zij, die ons voorgingen en die wij in eere houden, ons met hun hartebloed hebben geleerd. Rijksgenooten in Oost en West- Ook voor U is Nederland's bevrijdingsdag een historische feestdag. Het is ons allen een groote voldoening te weten, hoezeer ge met ons meeleeft, we zijn meer dan ooit in den geest vereenigd met onze Rijksgenooten in Indië, die zoo bit*_-r moeten lijden ondier den druk van den overweldiger- Moge ook y<y/ hen spoedig, mede door onze krachtsinspanning, de dag der bevrij ding aanbreken. De ontwikkeling van /p krijgsgebeurtenissen in de laatste maanden kunnen ongetwijfeld als goede voorteekenen worden be schouwd. Landgenooten, houdt thans Uw blik op *le toekomst gericht, waarin onder den zegen van den Allerhoogsten Ne derland .zal herrijzen om zijn hooge roeping jin.de wereld te vervullen. Deze (indruk makende toespraak, waarin i duidelijk de ontroering hooren Jwas, welke de Koninklijke spreekster bij tijden schier te machtig werd. een passende -wuz'te-fe omlijsting gevat, j Hoe H M. het bericht dfer Vy bevrijding vernam- Het (pericht van de bevrijding van Nederland bereikte ook H.M. de Ko ningin per radio. Hare Majesteit was juis* in gesprek met den chef staf militair gezag, generaal-majoor Kruis, en hoorde diep ontroerd het bericht aan. Op het bordes van Haar buitenver blijf nam de Koningin des avonds een huldiging in ontvangst van de inwo ners van 'n nabijgelegen stad. Zij was gekleed in een witte mantel en werd •bë^bherten door de koplampen van de höfaut-o's. De duizendkoppige menigte bleef gdmimen tijd! demonstreeren- H-M-, de demonstranten toesprekend, zeide om-: „Ik ben verheugd dezen dag bij U te zijn. Leve het Vader land!" iiiimiiimiiimiiiiiinniiimiiiiniimimiiiiiiuHiiiiimimmiii De bezetting van Duitschland De diplomatieke correspondent van de „Times" schrijft, dat nu de tijd nadert dat de geallieerde commissie van toezicht zich met <Je Duitsche zaken kan gaan bezig houden. Er zal geen Duitsche regeering gevormd worden, de geallieerden vaardigen be velen uit. Hoelang -de militaire bezet ting zal duren, valt uiteraard niet te voorspellen, meent men. B B C- Daladier, NiemöUe* en anderen bevrijd In kampen in Zuid-Duitschland zijn de vroegere Fr arische premiers Dala dier en Reynaud, alsook de generaals Gamelin en Weygand bevrijd- Léorix Blum en dominee Niemöller waren' vlak voor de komst der Amerikanen nog weggevoerd, maar ze werden vei lig aangetroffen ten Zuiden van de Brennerpas- Waar is Mussert Blokzijl nog niet gevangen genomen- Anep Aneta's oorlogscorrespondent, Ton van Beers, meldt, dat Mussert 1 nog steeds in Utrecht is, waar hij her stellende is van eenauto-ongeluk. De ontslagen plaatsvervangend leider Van Geelkerken schijnt in de gevan genis te zitten. Het bericht vari de gevangenneming van Max Blokzijl is voorbarig ge weest.- Hij heeft nog voor den zender „Festung Holland" gesproken en ver klaarde toen, d$it hij zich die opluch ting en vreugdjs van het Nederland sche volk- heel 'goed kon indenken en tot op zekere hoogte zelfs deelde! (Op welke hoogte én hoeveel meter boven den grond?) Wat er metvde andere landverra- die uit S\S. en Landwacht, zal ixx-unb ders, - Leve het Koninkrijk der Nederlanden! gebeuren, staat mog niet vast.

Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe - Periodiekenviewer

Het Vrije Dagblad | 1945 | | pagina 1