HET VRIJE DAGBLAD Oorlog in Nederland is ten einde Victorie, VOOR ZWOLLE EN OMGEVING Ons land na vijf jaren weder vrij I Spek en vleesch voor het Westen Vijf zware jaren voor Nederland Onze koopvaardij Redactie: Mej. Mr. M. A. Boom (Vrij Nederland), A. J. Groothuis (Christofoor), Mr. J. P. Hogerzeil, Ir. J. Kluytenaar (Je Maintiendrai), J. Peters, P. K. Polderman (Parool), G. Tulp (De Stem van Londen), Eindredacteur: Ir. J. Kluytenaar. Zaterdag 5 Mei 1945 No. 16 Redactie en adm: Praubstraat 19, Zwolle (Kantoor tnej. Mr. M. A. Boom) Bij abonnement 50 ct. per 14 dagen, losse nummers 5 ct. Advertentie-tarief115 mm f 1.76, iedere mm meer //a/2 cent. Kleintjes minimum 60 cent (15 woorden), verder 5 cent per woord Ingaande hedenmorgen 8 uur zijn de vijandelijkheden hier, in Denemarken en Noord-Westelijk-Duitschland gestaakt Gerbrandy voor de radio Minister-president Gerbrandy zal Zaterdag 5 Mei 1945, ter gelegenheid van de algeheele bevrijding van ons land, om één uur een rede over radio Oranje uitspreken. m De oorlog is voor Nederland ten eindel Nederland, geheel Nederland is bevrijd. Met enkele simpele woorden bracht de radio gisteravond dit bericht in onze huiskamers, toen kort na half negen de geallieerde zenders het volgende bericht begonnen door te geven: „Veldmaarschalk Montgomery heeft gen. Eischenhower meegedeeld, dat de Duitsche strijdkrachten in Nederland, Noordwest-Duitschland en Denemarken met inbegrip van de Noord-Friesche eilanden en Helgoland onvoorwaardelijk hebben gecapituleerd. Met ingang van Zaterdagochtend 8 uur worden de vijandelijkheden in het gebied van de 21 ste legergroep gestaakt. Het oogenblik, waarop wij zoolang hebben gewacht, is nu eindelijk aangebroken, Nederland is bevrijd. Om een ruw houten tafel iiiiiiniiiiiiiimiiiininniiiiiiiiiiiimiiiiiiiiiiiiiiimiiiiiiuiiiim Vrijdagavond om half zeven werd het document van overgave in een legertent, het kwartier van Mount- gomery, onderteekend. De Duitsche gevolmachtigde van veldmaarschalk von Busch, opperbevelhebber Noord- West, was admiraal von Friedenburg, de opvolger van Dönitz als opperbe velhebber van de Duitsche vloot. In zijn gezelschap waren generaal Kinsel, chef van den staf van v. Busch, en drie anderen. Op een ruw houten tafel, bedekt met legerdekens, werd het stuk door de gevolmachtigden met een kantoor pen onderteekend. Namens generaal Eisenhower teekende veldmaarschalk Montgomery. Toen aan admiraal Friedenburg, bij een eerdere bespreking, de strategi sche situatie van Duitschland op een kaart werd getoond, kreeg hij tranen in zijn oogen. Von Kleist gaf zich over Veldmaarschalk Von Kleist heeft zich aan het derde Amerikaansche leger overgegeven. Hij was vergezeld van zijn vrouw, veldmaarschalksstaf en 25 koffers. Canadeesche vrachtauto's in Utrecht De oorlogscorrespondent van Anep- Aneta, A. C. van Beers, schrijft over de voedseltransporten naar het nog kort geleden bezette Nederlandsche gebied, dat, evenals Woensdag, ook Donderdag 1050 ton voedsel naar nie- mansdland is gebracht, bestemd voor het Westen. Woensdag voerden de vrachtauto's in hoofdzaak spek aan, Donderdag brachten zij vleesch in blik, biscuits, suiker en andere arti kelen. Dagelijks wordt 35 ton benzine aangevoerd, teneinde het transport in het Westen mogelijk te maken. Twee honderd vxachtautos zullen aan Ne derland worden overgedragen op grond van de Bruikleenwet. De Neder landsche distributie-autoriteiten be schikken zelf over 750 vrachtauto's. Deze rantsoeneering geschiedt onder toezicht van een Nederlandsch comité en het Internationale Roode Kruis. De Duitschers hebben de garantie ge geven, dat de Duitsche troepen niets van het voedsel zullen krijgen. Woensdag is 60 ton kolen aange voerd met de bedoeling om de gas- en electriciteitsvoorziening van de zie kenhuizen en de centrale keukens miiiiniiiiniiniiimmiiiiiiiiiiiUHimnmniniiHHimiiiniimi weer op gang te brengen. De invoer van kolen zal beter kunnen geschie den met schepen. Het eerste schip wordt spoedig te Rotterdam verwacht. Canadeesche vrachtauto's, bestuurd door Nederlandsche burgerchauffeurs, waren reeds in de stad Utrecht aan gekomen met 360 ton voedsel. Het was alsof de stad bevrijd was. Toen de auto's binnen reden wapperden overal de vlaggen, in de straten bevond zich een juichende menigte. De menschen stonden op de daken, de chauffeurs werden door vrouwen onstuimig om helsd. Zij keerden onmiddellijk naar niemandsland terug om meer voedsel te gaan halen. De wagens werden daar overgegeven aan Nederlandsche chauffeurs. De wagens worden gelost door Nederlandsche burgers, maar dit was een uiterst zwaar karwei voor hen, zoodat ze elk kwartier moesten uit rusten. Uit de lucht- Vrijdag hebben o.a. 400 Lancasters voor de verdere voedselvoorziening van Nederland zorg gedragen. Anep Aneta meldt, dat de Duitsche autori teiten hadden goed gevonden, dat t.z.t. Unrra ambtenaren en leden van het Roode Kruis naar bezet Nederland vertrekken om hulp aan de bevolking te bieden. Gelukkig is deze overeenkomst In middels overbodig geworden. Telegram van Churchill aan Bonomi In Italië staan de troepen van Alexan der nu voor den grooten taak om alle krijgsgevangenen te tellen en te verzor gen en de oorlogsbuit bijeen te garen. Churchill heeft een gelukwensch tele gram aan den Italiaanschen premier Bonomi gezonden, waarin hij in het bij zonder wijst op de groote prestaties van de binnenlandsche strijdkrachten. Een dagorder van Tito meldt, dat ge heel Istrië van Duitschers is gezuiverd. Japanners in Birma verslagen De val van Rangoon beteekent in feite het einde van den geheelen veldtocht in Birma; de overblijvende Japanners EEN GOED BEGIN Zwolle offerde nonderdag gaf ons blad het be richt, dat de opbrengst van de op Zaterdag 28 April j.l. gehouden Roode Kruis collecte f 31.356 be droeg. Toen we dit cijfer lazen, en daarbij bedachten, dat Zwolle on geveer 12.000 gezinnen telt, waarbij er toch ook nog héél wat zijn, die het niet gemakkelijk hebben, wer den we van binnen even iets war mer; f 31.356 in éen dag! Zwolle heeft zich voortreffelijk gehouden en een woord van hulde aan Zwolle's burgerij voor deze daad van offervaardigheid en solidari teit is zeker op z'n plaats. Want geofferd is er zeker! Uit de verhalen die wij te hooren kre gen van de actieve en bereidwillige medewerksters aan deze bus-col lecte, bleek zonneklaar, dat hier en daar spontaan en royaal werke lijk een offer is gebracht! Geofferd, uit een gevoel van solidariteit. Solidariteit dat is: uit een gevoel van saamhoorigheid, dat is; weder- zijdsche aansprakelijkheid voor het geheel. Want het gaat hier niet alleen om het geld, hoe belangrijk ook! Het gaat hier vooral om den geest van waaruit dit offer kwam En dan kunnen wij zeggen: Dii was een goed begin, Zwollenaren' Er zal van ons in de naaste toe komst nog véél worden gevraagc aan offers, aan hulp, aan bereid heid. Niet alléén in geld. Maai dit begin geeft den burger moed! 't Was goed zoo, Zwolle! Ge heel Nederland Vrij 't Is haast niet te gelooven, maar toch is 't zoo. Wij hebben bijna allen familieleden en goede vrien den in 't Westen van ons land wonen. Wij hebben bij 't ver nemen van 't nieuws gisteravond speciaal aan hen gedacht. Enorme zorg is van ons afgenomen. Wij kunnen nu innerlijk oneindig dankbaar zijn. Wij kunnen nu allen gezamenlijk aan 't werk tot herstel van ons zoo zwaar beroofd Vader land, dat nimmer versaagde. VAN KARNEBEEK iinniiiiiuniiiiiiiniiiniiiiiinniiiinin niiniiiiiinnimiunniii 7\7u eindelijk de zware nevels van den ■Loorlog zijn geweken, nu zich nieuwe vergezichten voor het gebrand schatte en vertrapte Europa en ook voor ons eigen land openen, gaan onze gedachten wel zeer in het bijzonder uit naar Haar, die met ongebroken geest kracht en helderen blik in de toekomst leiding aan ons volk bleef geven van uit den vreemde. We kunnen ons nog zoo goed het ge voel van teleurstelling, soms zelfs van woede voorstellen en in de herinnering terugroepen, dat velen van ons in dien eersten tijd na de bezetting tot on juiste conclusies en handelingen heeft gebracht. Hoe is deze opwelling door de feiten geloochenstraft! Want al heel gauw begonnen we in te zien, dat het vertrek van Hare Majesteit en de tegeering voortgekomen was niet uüt lafheid maar uit diep en wijs in zicht. Nu beginnnen we ons eigenlijk pas goed to realiseeren, wat on ca Koningin daar in die vijf lange jaren van ballingschap voor ons heeft ge daan. De maatregelen, die ons tot zoo r;caten steun zijn bij den allereersten opbouw van het volksleven, zijn in Engeland uitgedacht en uitgewerkt. Tijdens de bezetting hoorden we al v/el van de voorbereidingen op allerlei lei rein, die genomen werden voor den terugkeer, en werden we ook vaak ge kerkt door het krachtige en bezielende Koninklijke Woord, maar nü zien we alles veel helderder en kunnen wij r noveel beter zien het groote werk, door onze Koningin en Haar Regeering ver- ncht. In de ballingschap is Koningin Wiihelmina niet van Haar volk ver vreemd geraakt, integendeel, de banden •isschen Haar en ons zijn nog veel Kariger geworden, Zij is in den waren •.'.in des woor.ds een Moeder des Vader lands! Wij danken God uit den grond van •lis hart, dab Hij ons in onze Ko- lugin zoo'n rijken zegen heeft gege- 'oii; Want voornamelijk door Haar kunnen.wij— nu gaan bouwen aan eèn betere toekomst voor Nederland en, na een laatste krachtsinspanning, van het Rijk overzee! worden nu bijeen gedreven. De met grsote snelheid oprukkende geallieerde troepen worden van de lucht uit van voorraden en voedsel voorzien op een tot nu toe nog nimmer bereikten schaal. Rangoon zal bij het invallen van de natte moesson onschatbare diensten be wijzen bij den aanvoer. Op Tarakan staan de geallieerden vlak voor de ge lijknamige hoofdstad. Nieuwe regeerïng in Denemarken Denemarken, dat 61 maanden onder het Duitsche juk heeft gezucht, is thans ook vrij. Er is een nieuwe regeering ge vormd. De binnenlandsche strijdkrachten handhaven de orde en wet. Salzburg en Innsbruck in Amerikaanse handen In Zuid-Duitschland hebben de Ameri kanen Salzburg en Innsbruck genomen en zijn door de Brenner pas doorgedron gen in Italië. Aldaar is contact gemaakt met het 5e leger, waardoor de z.g. tour rond Zwitserland is voltooid. De conferentie van San Francisco Te San Francisco zijn ongeveer 80 amendementen ingediend op verschil lende voorstellen van Dumbarton Oaks, doch voornamelijk handelend over den "wereldveiligheidsraad. Dankdiensten in Zwolle Hedenochtend 8 uur bezegelde plecht- tig en feestelijk klokgelui over onze stad het groote nieuws, dat gisteravond reeds door de radio in onze huiskamers was gebracht: Duitsche capitulatie in Nederland, Denemarken en Nrd.-West-Duitschland, of nog korter gezegd: Nederland is vrij! Gisteravond waren al vele vlaggen uitgestoken, en hedenochtend wapperde reeds vroeg het dundoek van de meeste huizen. Openbare feestelijkheden waren er voor dezen dag niet. Zooals in een be kendmaking aan de burgerij werd mede gedeeld, is immers hiertoe op dit oogen blik geen aanleiding. Tegen hedenavond half 8 zijn echter gemeenschappelijke dankdiensten belegd in de Groote Kerk, Jeruzalemkerk en Zuiderkerk. Redt Uw landgenooteü in het Westen Bloedgevers gevraagd De afd. Zwolle van het Ned. Roode Kruis verzoekt opneming van den vol genden oproep Het is te verwachten, dat na de be vrijding van het Westen een groot aantal personen aangetroffen zal worden, die in een dusdanigen staat van ondervoeding zijn geraakt, dat het onmogelijk zal blij ken hen met normale voedingsmiddelen weer op krachten te brengen. Voor deze zieken zullen zeer bijzondere voedings middelen en een speciale wijze van voe ding noodzakelijk zijn. In het Zuiden is reesd een dienst ingesteld, welke zich toe legt op de organisatie van deze hulp verleening, waarbij de geallieerde autori teiten hun. onmisbare medewerking ver- leenen. Een groot aantal artsen en ver plegend personeel zijn aan dezen dienst verbonden. Hiernaast zal het echter blijken, dat een zeker aantal personen slechts dan te redden is, indien naast de bovenge noemde maatregelen bovendien een bloed transfusie wordt toegediend. Hiertoe kan natuurlijk geen gebruik gemaakt worden van de bloedgevers in het Westen, aan gesloten bij de bloedtransfusiediensten al daar, aangezien ook zij lijdende zullen zijn aan ondervoeding. Ook hierbij dus zullen die streken van ons vaderland, waar de voedselpositie beter is, te hulp moeten komen, door van daar uit bloed naar het Westen te zenden, waarbij we derom de geallieerde autoriteiten te hulp zullen komen. Het bloed zal in deze stre ken worden afgenomen en daarna naar het Westen verzonden werden.. Een groot aantal bloedgevers zal hiervoor noodig zijn. De afd. Zwolle van het Nederland sche Roode Kruis doet een dringend be. Beproevingen onder de bezetting De oorlog konden de Duitschers hier winnen, het volk nooit Oi\ anneer er gesproken wordt over de Meidagen, dan zullen wij, die ze beleefden, altijd weten, dat die rampzalige week in Mei 1940 bedoeld wordt; terwijl de zon Nederland, met haar stralen overgoot, voltrok zich het noodlot en viel een schaduw over ons land. Den lOen Mei van dat noodlotsjaar, heel vroeg in den morgen, stroomden de legers van den vijand ons land binnen, ondanks de nog twee dagen te voren van Duitsche zijde afgelegde verklaringen. Vier dagen later volgde zijn tweede groote schanddaad: hij behandelde Rotterdam, de open stad, als Warschau. Den volgenden dag moest het Nederlandsche leger de wapens neerleggen. Was op dezen dag, toen generaal Winkelman het moeilijke besluit nam, den strijd te staken, de oorlog voor ons voorbij? Geenszins. De vijand, die ons leger verslagen had, kreeg nu het geheele volk tegen zich, alleen al, om dat hij zich niet aan de internatio nale bepalingen hield. In ons land, waar voor jaren voorraden aanwezig waren, werd nu de distributie van vrij wel alles een noodzakelijk kwaad, na dat de vijand ons stelselmatig was gaan leeg rooven. Is het dan wonder, dat wij, Nederlanders, hier tegen op kwamen? De oorlog tegen Nederland heeft Duitschland in vier dagen gewonnen; na vier j'aren van bezetting vond hij zijn bewoners tegenover zich als een muur van verzet, welke iederen dag sterker werd, hoe hard de bezetters er ook tegen beukten. Nederland gaf zich niet gewonnen. Alleen de krijgs gevangen Duitschers, die na 14 April 1945 door Zwolle's straten werden ge voerd, hebben ons weer in onze wer kelijke gedaante gezien. De anderen 'hebben slechts het masker gekend. Het systeem. De Duitschers pasten een duivelsch systeem toe bij hun pogingen, Neder land te nazificeeren. Onder het mom van welwillendheid trachtten zij hun doel te bereiken: alle maatregelen, die zij namen, schenen voor ons eigen bestwil te zijn. Zij begonnen bij de jeugd, die zij door mooie uniformen, reizen en kampen lokten, maar alweer was het succes niet groot. Him terreur-maatregelen gingen langs wegen van geleidelijkheid, maar, hier zooals elders, volgens een reeds lang opgemaakt plan, waar zij streng de hand aan hielden. Het ware toch maar beter, niet naar den En- gelschen zender te luisteren, heette het eerst, daarna werd het pertinent verboden, "en tot slot moesten de radio's worden ingeleverd in den zomer van 1943. Jodenvervolgingen. Op soortgelijke, maar in de uitvoe ring nog veel geraffineerder wijze, ging het met de Joden. Om aan be paalde verboden de hand te kunnen houden, zooals bijv. het verbod voor Joden in den trein te reizen, werden zij gedwongen een ster te dragen. Hun registratie was al geregeld, zoodat in Ooctober 1942 een begin kon worden gemaakt met de groote razzia's. De menschen werden naar Westerbork of direct naar Polen overgebracht. Wat er van velen van hen geworden is, is nu nog onbekend, maar er is helaas alle aanleiding om het ergste te vreezen. Gijzelaars. Een golf van afgrijzen ging door Nederland, toen 15 Aug. 1942 met groote letters in de couranten de na men werden genoemd van vijf Neder landers, die met een duizendtal an dere vooraanstaande personen in Juli in gijzeling waren genomen. Die vijf, volkomen onschuldigen, werden, als repressaille voor een aanslag op den spoorweg in Rotterdam, vermoord. Dit had met recht heelemaal niets meer te maken, dit was moord, in koelen bloede. Twee maanden later vielen weer menschen in de kracht van hun leven, vijftien thans, voornamelijk uit Deventer. Van toen af volgden de be richten van doodvonnissen en zware straffen elkaar steeds sneller op. Maar de terreur bracht ons, de „terroris ten", er niet onder! Het Nederlandsche volk telde de martelaren onder zijn beste zonen. De N.S.B., welker leider, Mussert, 13 Dec-1942 benoemd was tot „leider van het Nederlandsche volk", deed het ook,, maar op haar manier. Ton en Koot waren haar „helden", maar grootere zouden volgen. Generaal Seyffardt werd 5 Febr. 1943 neerge schoten en stierf den volgenden dag. Nog eenige belangrijke leden van de partij volgden hem en van de buiten staande medewerkenden, oud-minister Posthuma. De spoorwegen. De Nederlandsche soldaten, die „door de grootmoedigheid van den Führer" uit krijgsgevangenschap wa ren ontslagen, moesten zich, zooals 29 April '43 bekend werd gemaakt, op nieuw melden om teruggevoerd te worden naar Duitschland. Den vol genden dag brak spontaan een sta king uit, behalve bij de spoorwegen. Veel eritiek is hierover gehoord, maar het personeel heeft zich van de blaam, zoo die er al wezen mocht, in Sept. '44 en daarna, tot de bevrijding toe, vol komen gezuiverd. De gebeurtenissen volgden elkander ook in die Meimaand 1943 snel op: den lsten Mei werd het politiestand- recht voor het geheele land afgekon digd; den volgenden dag werden 18 personen wegens staking ter dood ge bracht. Op 5 Mei moesten alle studen ten, die de loyaliteitsverklaring niet wilden onderteekenen, zich melden en werden naar Duitschland overge bracht. De algemeene „Arbeitsein- satz" voor personen van 18—35 jaar werd 8 Mei 1943 bekend. Verzet en nog eens: verzet. Van dien tijd af werd het onder-1 duiken een normaal verschijnsel. Ieder probeerde zooveel mogelijk pa pieren te krijgen, en in den strijd om de Ausweise hebben wij" ons niet I van de beste zijde laten zien. Maar Nederlands jeugd, gesteund door het voorbeeld van moedige oude- en, streed en hield vol, soms jaren achtereen. De bevrijding zette de kroon op haar werk. De loop der politieke en militaire I gebeurtenissen had ons doen inzien, 1 dat de strijd niet alleen rechtvaardig, maar ook nuttig was. In Sept. '44 dachten wij het einde zoo nabij, toen België in één stoot aan den vijand ontrukt was, dat wij weinig vermoed den, dat zulk een zware winter voor den boeg stond. Op 17 Sept. '44 viel de eerste Neder landsche stad in geallieerde handen: Maastricht. Dienzelfden dag werden de eerste landingen bij Arnhem uit gevoerd; er werden schrijnende won den geslagen in de geallieerde gelede ren en een der mooiste steden van ons land werd een doode, verwoeste stad. De winter 19441945. Groote groepen mannen werden overal bij razzia's opgepakt en op an dere plaatsen aan het graven gezet of over de grens gevoerd. De graver werd een normale verschijning in het stadsbeeld, evenals de trekster, die eten kwam halen" voor haar in het Westen hongerend gezin. De geallieer den stonden tot aan de Maas en kwa men niet verder. De bevrijding, zoowel van het' gehate juk als van den drei genden honger, scheen verder dan ooit. Totdat op 24 Maart 1945 Mont gomery den grooten aanval begon, den Rijn overstak en N.O. Nederland in korten tijd van den vijand zuiverde. De vesting Holland bleef helaas voor- loopig nog in Duitsche hand en groote gebieden cultuurgrond werden op on verantwoordelijke wijze onder water gezet, maar het brengen van voedsel, onder de werking van een wel zeer ongebruikelijke regeling tusschen beide partijen, heeft het leed van onze hongerende verwanten in het Westen tenslotte toch wel belangrijk verzacht. Het was dan ook hoog tijd. 10 Mei 1940 5 Mei 1945Vijf zware jaren van beproeving voor Ne derland, waaraan thans op gelukkige wijze een einde is gekomen. Mededeeling Tot onzen spijt zien wij ons ge noodzaakt in verband met de geringe beschikbare ruimte, voorloopig de omvang der advertenties te beperken Wij roepen ieders medewerking in om zelf de tekst (ook van familieadver tenties) zoo beknopt mogelijk te redi- geeren. Administratie Het Vrije Dagblad. Victorie! Overwinning! Dat ia bereikt! Zegevierend komt onze vaan uit den strijd te voorschijn. Waai uit dan, geliefde vlag, met uw Rood wit en Blauw, getooid met den Oranjewimpel, van alle kerken en boerderijen, van fabrieken en woon huizen. Te lang hebben wij U ge derfd. al bewaarden wij U als een dierbaar kleinood- Ontplooi U en wappert, doet onze steden en dor pen schuil gaan in één zee van Uw juichende kleuren. Strijdenèn zegevieren, dat geluk is ons deelachtig geworden. Weg, het gehate hakenkruis- Zwijgt, vijand, met Uw hoogmoedig lied. De dagen zijn voorbij, dat gij kondt zin gen: „Heute gehort uns Deutsch- land und Morgen die ganze Welt". Handen omhoogoverloopers, die de wapens op dorst nemen tegen Uw eigen volk, en beseft, dat gij géén krijgsgevangenen zijt, maar deserteurs ènlandverraders. Strijden èn zegevieren. Wij heb ben gestreden ook zonder zege in zicht, maar met de heilige wil, vast te houden. Vast te houden aan wat ons recht is, ons recht om God te dienen zooals wij het verstaan, ons recht op een vrij volksbestaan, ons recht op een vrije politieke wilsvorming. Vaak was de victorie ver verwij derd, soms rees twijfel in ons hart. Maar het is ons niet hoog genoeg te waardeeren voorrecht geweest, een Vorstin te hebben, die beter dan wie van ons ook-, zag waar wij heen moesten, wist, dat trouw en volhar ding eerste eisch waren, die onze wil geschraagd heeft met Haar vertrou wenwekkend woord en ons voorge gaan is met Haar bezielend voor beeld van plichtsbetrachting. Victorie! Het heeft zoo mogen zijn. Zege, maar zeker niet alleen, ook voor zoover deze door menschen- hand bewerkt is. en zelfs niet in de eerste plaats, door ons Nederlan ders behaald. Aan U, Canadeezen, Britten, Amerikanen en Polen, die op onzen bodem streedt, denken wij in de eerste plaats, als wij spreken over hen, die voor ons en met ons de overwinning bevochten. Maar ook gij. volkeren van Rusland en China, gij Franschen en Belgen, gij allen,die deel uitmaakt van den machtigen rij der Vereenigde Vol ken, zijn wij niet minder dank ver schuldigd. Victorie! De juichkreet der over winning, maar ook een oproep ten strijde. Onze Rijksgenooten om den Evenaar wachten nog op hun be vrijding. Hun zaak is onze zaak en aan ons is de taak tot dezen strijd om de vrijheid bij te dragen wat wij kunnen- Victorie! Het is niet de eerste en zal zeker niet den laatsten strijd zijn, die ons volk te strijden heeft. Moge het steeds trouw zijn aan zijn recht en het zal mogen hopen op de zege! roep op de inwoners van stad en omge ving, om zich met den meester, spoed, voor dit doel aan te melden. Voor de ge meenten rondom Zwolle kan dit geschie den bij de plaatselijke doktoren; voor Zwolle en Zwollerkerspel bij dr. G. J. v. Lookeren Campagne, medisch leider van den bloedtransfusiedienst van de afd. Zwolle van het N. R. K., Groot Weezen- land 38. Zij, die zich hebben aangemeld, ontvangen een naderen oproep voor keu. ring, waarna, bij goedkeuring, de defini tieve inschrijving zal plaats vinden. Het spreekt vanzelf, dat slechts bij gebleken dringende noodzaak bloed van hen, die zich hebben aangemeld, wordt afgenomen. Laat een ieder die gezond is tusschen 16 en 55 jaar, zich voor dit schoone doel ter beschikking stellen. Gij redt met uw bloed misschien het leven van een land genoot! in oorlogstijd Staaltjes van heldenmoed III. He mannen van de Nederlandsche Koopvaardij vochten en streden tegen den schijnbaar onoverwinnelij- ken vijand; van hun schepen verdre ven. zwalkten zijsoms wekenlang op open zee rond, levend van visch en regenwater; leden zij de verschrikke lijkste ontberingen als de bemanning van een Nederlandsch schip, die na vijf dagen ongelijken en onafgebroken strijd tegen den vijand, waarbij aan slapen niet werd gedacht, in sloepen 1500 km op de Noordelijke IJszee af legde, zwemmend aan land ging aan de onherbergzame kusten van Nova Zembla; zij waren blootgesteld aan de bittere kou en alle ontberingen, die uit de lotgevallen van Barentz en zijn mannen iederen Nederlander bekend zijn. Eenmaal in Engeland terugge keerd, na door een Russisch vliegtuig uit hun benarde positie te zijn bevrijd, was hun eenig verlangen zoo snel mo gelijk den strijd tegen den vijand te hervatten. Het is moeilijk een keuze te doen uit de staaltjes van heldenmoed, die met den naam der Nederlandsche zee varenden verbonden zijn. We denken aan den gezagvoerder, die alhoewel met brandwonden overdekt, het bevel over zijn zwaar getroffen 'schip niet uit handen wilde geven. We denken aan den kapitein, die in den Indischen Oceaan in een ongelijken strijd met twee zwaar bewapende Japansche hulpkruisers, waarvan er één tot zin ken werd gebracht, staande ot> de commandobrug, den heldendood stierf- We denken aan de bemanning van een Nederlandsche sleepboot, die een in brand staand munitieschip uit de haven sleepte om andere schepen voor vernietiging te behoeden. We denken aan de bemanningen, die in de dagen van het Duitsch-Italiaansche lueht- offensief tegen Malta met de bevoor rading van dit belangrijke steunpunt der verbonden volken waren belast. We denken aan Tnbroek, Kreta, Ar changel, Singaro-° Java, Sicilië, Noord-Afrika, N1-*-andië, 'want in deze namen liggen de schoonste blad zijden der Nederlandsche koopvaardij in oorlogstijd opgesloten. (Wordt vervolgd).

Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe - Periodiekenviewer

Het Vrije Dagblad | 1945 | | pagina 1