„HET VRIJE DAGBLAD" Oost helpe West VOOR ZWOLLE EN OMGEVING Geen voedsel door de lucht? Snelle Amerikaansche opmarsch in Zuid-Duitschland Ring om Berlijn gesloten Opiouw deoe liefde Nummer 8 Redactie en administratiePraubstraat 19, Zwolle (Kantoor mej. Mr. M. A. Boom) Bij abonnement 50 ct per 14 dagen, losse nummers Donderdag 26 April 1945 10 ct. Advertentie-tarief: 1-15 mm f 1.76, iedere mm meer 1TJ2 cent. Kleintjes min. 60 cent (15 woorden), verder 5 ct. per woord Namens liet voorloopig bestuur van de afd. Zwolle van bet Nederlandsche Roode (Kruis: <Dr. T. M. Mesdag. Mr. J. G. Nysingh. Aanval op Bremen vordert goed. - Hoofdipoorlijn van Berlijn naar Hamburg afgesneden De snelle Amerikaansche opmarsch in Zuid-Duitschland duurt nog steeds voort. Gisteren toereikten voorhoeden punten op 70 km ten Oosten van Re gensburg en op 55 km van de Oosten- rij ksche grensstad Passau gelegen. Er zijn verschillende bruggen over de ri vier de Regen in onbeschadigden toe stand veroverd, de plaats Regen be vindt zich ook al in geallieerde han den. Vooruitgeschoven afdeelingen zouden verder de buitenwijken van Regensburg al hebben bereikt. Na de verovering van Ulm zijn de geallieer den 40 km verder naar het Zuiden opgerukt, waarna het le en het 7e Amerikaansche leger zich bij elkaar aansloten. Zoodoende is een gebied met een oppervlakte van 1200 km2 in de SchwaJbSsche Jura omsingeld- On der de gevangenen, die de Amerika nen Dinsdag binnen brachten, bevon den zich 9 generaals'. De hoofdspoorlijn van Berlijn naar Hamburg is afgesneden. Op deze route veroverden de Russen o-a. het groote radiocentrum Nauen- Ten Zuiden van de rijkshoofdstad: zijn Sovjettanks over Jüterbog naar Wittenberg aan de Elbe doorgestooten. Ten Noorden van Dresden viel het verkeerscentrum Groszenhain. Volgens de Duitschers zelf is de laatste ontsnappingsspoor weg, die over Potsdam naar het Wes ten loopt, ook al afgesneden. Vast staat, dat alle wegen uit Berlijn door de Russische artillerie worden bestre ken. De Duitsche radio bewieert hard nekkig, dat de Führer ach nog steeds in Berlijn ophoudt. Ver achter het front zijn de vestin gen Gutoen aan de Neisse en Fürsten- berg aan de Oder in Russische han den gevallen. Bremen. De Britsche aanval op Bremen vor dert goed, hoewel de 20.000 man sterke Duitsche bezetting, bovendien nog versterkt door de 15e pantsergrena- diersdivisie besloten schijnt een soort zelfmoordverdediging op te bouwen. In de haveningangen zijn al verschei dene schepen tot zinken gebracht en ook zijn op alle belangrijke punten springladingen aangebracht. De voor stad Arnsbergen is nu geheel van vij anden gezuiverd. Woensdagmorgen tusschen 9 en 10 uur hebben twee golven lancasters aanvallen uitgevoerd op de woning van Hitler in Berchtesgaden, het z-g- arendsnest in de bergen en op S S- kazernes in dezelfde streek- Er werd gebruik gemaakt van bommen van 5 1/2 ton- Liberators, 250 in getal, be stookten onderwijl spoorwegdoelen in een boog rond Berchtesgaden. Na een waarschuwing per radio bombardeer den 300 zware bommenwerpers de Skoda wapenfabrieken in Piisen. miiimiiiiii HMiniiiiniimmmiuiiiiiiniiHiiiiiiiiiiiiiiiiiniiiii 'Tn onze serie bijdragen van geeg- telijke leiders over de problemen van dezen tijd, geven wij, na Ds. Groenewegen, thans gaarne het woord aan den Hoogeerw- Heer A- T- J. M- de Wit, deken van Zwolle. iiiwiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiin miiuiiiiiiiiiiiiiiiii uinniiiimiiii Conferentie te San Francisco begonnen De conferentie van San Francisco is begonnen- Afgevaardigden van 46 verschillende landen nemen er aan deel- Stettinius opende de vergadering en vroeg 1 minuut stilte ter nage dachtenis van Fr. Roosevelt. Hij bracht hulde aan hem, die zoozeer voor deze vredesconferentie heeft ge ijverd. Daarna sprak Harry Truman voor de radio uit Washington. Hij zeide o-m.: Wij moeten de middelen scheppen om den toekomstigen vrede te verzekeren. Het zullen de groote mogendheden zijn, die den vrede moe ten handhaven. Opmarsch naar Delfzijl voortgezet 240 km der Nederlandsche kust Tegen het uur, dat de krant van de pers komt, drommen de menschen •bijeen. Het nieuws wordt gretig ge lezen. In deze dagen, die een nieuwen tijd inluiden, een tijd, dien we hoopvol tegemoet gaan, gaat de krant weer haar oude plaats innemen In de harten der menschen. Over de strijd dn Nederland zijn ook gisteren weer weinig nieuwe berichten binnen gekomen. In het Noordooste lijk deel van> Groningen dis Appinge- diam bevrijd en schijnt ook de op marsch naar Delfzijl voortgezet te worden, hoewel daarover niets naders •bekend is. Meer dan 240 km. van de Nederlandsche kust bevindt zich nu in igeallieerde handen, de vijand houdt slechts een kuststrook bezet van Spijk tot Leer bij Emden. Thans de vlaggen inl Toen Zwolle bevrijd was hebben wij op dien onvergetelijken Zaterdag 14 dezer spontaan de vlaggen uitgesto ken. Thans zijn we anderhalve week verder en de gemeente heeft het voor beeld gegeven door van Peperbus en openbare gebouwen het dundoek in te halen. Terecht; we zijn nu, na de eerste week van vreugde, ontroering en dankbaarheid weer aan het werk gegaan en daarmede is het meer nor male leven voor Zwolle teruggekeerd. Bovendien en dat is toch eigenlijk een nog veel klemmender argument mogen wij ons feestelijk tooien, nu het Westen welhaast in doodsnood verkeert? Maandag a-s. verjaart onze Kroon prinses, en dien dag steken wij na tuurlijk de driekleur weer uit. Zaterdag Juliana- collecte Voor het Nederlandsche Roode Kruis •Het Nederlandsche (Roode Kruis, waarvan HXJH. Prinses Juliana Voorzitster is, herrijst met Neder land. Ieder weet welk een nuttig werk het Nederlandsche Roode Kruis in de afgeloopen jaren iheeft verricht; men denike aan onze krijgsgevangenen en poli tieke gevangenen,, aan den in lichtingendienst, aan het vervoer van zieiken en hulpbehoevenden, aan de in natura verstrekte hulp. ■Ieder hoopt dat dit werk in de komende, zeer moeilijke jaren, met ikracht zal worden voortgezet. Hiervoor is geld noodig. In het geheele bevrijde gedeelte van Nederland zal daarom a^s. 'Zaterdag de Juliana-collecte wor den gehouden ten ibate van het Neaerlandsche Roode Kruis, dat de gelden voor een groot deel zal aanwenden om onze landgenooten in het Westen zoo spoedig moge lijk te helpen iHet is haast onnoodig deze col lecte bij' de ingezetenen van Zwolle en Zwollerkerspel warm aan te bevelen. Een ieder zal eigener beweging gaarne diep in zijn beurs tasten om uiting te ge ven aan zijn dankbaarheid dat hij bevrijd is en dat hij' een steen tje kan bijdragen tot leniging van den igrooten nood in het Westen. Oost helpe West! Duitsche bezwaren In het hoofdkwartier van het eerste Canadeesche leger is een radio mede- deeling ontvangen van den Duitschen militairen bevelhebber in Nederland in antwoord' op de bekendmaking van generaal Eisenhower. De Duitsche bevelhebber verklaarde zich in beginsel accoord met het plan van gen. Eisenhower om voedsel aan de Ned- bevolking in nog door door de Duitschers bezet gebied te leveren, maar hij neemt geen genoegen met de voorgestelde wijze van uitvoering van het plan. Hij beweert, dat de vliegtuigen, als ze voedsel neerlaten, zijn verdedigingswerken ongehinderd zouden kunnen opnemen. Hij stelt voor gebruik te maken van spoor- en waterwegen in N.-Brabant. De invloed van de isolatie van West Nederland doet zich thans gevoelen in de gebieden van Amsterdam, Den Haag en Rotterdam. Alleen snelle hulp kan nog baten. Als Eisenhowers plan geen doorgang zou kunnen vinden, wordt gevreesd, dat duizenden Neder landsche mannen, vrouwen en kinde ren als zij al niet gestorven zijn vóór het voedsel ontvangen wordt, en in een te ver gevorderden toestand van ondervoeding zouden zijn om nog ge red te kunnen worden als het voedsel over land of zee wordt aangevoerd. Twee maanden geleden bedroeg het dagelij ksche sterftecijfer in Den Haag 44,0te Amsterdam 500 tot 600. Een golf van hoop ging door bezet Nederland bij het vernemen van Eisenhowers bekendmaking. Deze hoop veranderde in wanhoop, toen de radiomededee- ling van dén Duitschen bevelhebber bekend werd, dat hij niet accoord kou gaan met de levering van voedsel door middel van vliegtuigen. - Voorloopige maatregel. Over het neerwerpen van voedsel pakketten meldt Radio Oranje nog, dat dijt om teclinische redenen slechte een voorloopige maatregel is en alleen gedurende vrij korten tijd kan worden voortgezet. Er worden nu echter maatregelen getroffen om het voedsel langs andere wegen aan te voeren. Hierbij zijn nog groote moei lijkheden te overwinnen; het gealli eerde opperbevel doet echter al het mogelijke om de onvermijdelijke ver traging in de aflevering zooveel mo gelijk te beperken. Verder doet Radio Oranje een dringend beroep op de be volking in bezet gebied om de voed selpakketten zoo eerlijk mogelijk te verdeelen. Part^leiders verlaten Berlijn Volgens berichten uit Stockholm hebben verscheidene hooge partijlei ders Berlijn reeds verlaten. Göbbels heeft echter verklaard, dat hij in de hoofdstad wenscht te sterven. Of dit al of niet in gezelschap van Hitier zal geschieden, laat hij maar liever in het midden. Felle straatgevechten van man tegen man Ongeveer tweederde van de stad Berlijn is nu door de Russen veroverd. Zoowel ondergronds als bovengronds woeden gevechten van een felheid, zooals nog maar zelden dn deze oorlog is voorgekomen. De tooneelen in Budapest vallen hierbij volkomen in het niet. De troepen van Sjoekof hebben ten W. van Berlijn contact gemaakt met Koniefs troepen, zoodat de ring om Berlijn gesloten is- In die tunnels van den ondergrond^- sch'en spoorweg slaagden de Duit schers er tijdelijk in achter de Sovjet linies te komen, later werden ze even wel teruggeworpen en stelden de Rus sen voor 'alle zekerheid veldgeschut in de tunnels op. In de straten en zélfs op de daken der huizen woeden verder gevechten van man' tegen man. In het Oosten van Berlijn is het groote Schles- Bahnhof veroverd, terwijl in het Noorden de .industrie wijk Tegel van vijanden werd gezui verd. In het Zuidoosten drongen de Russen in Adlenshof door en forceer den daar ook de Dahme, een zijrivier van de Spree. DE KRANT KOMT UIT (Foto Stolper) Drie groote Italiaansche steden veroverd De groote Italiaansche steden La Spezia, Modena en Ferrara zijn op één dag in geallieerde handen geval len. Tijdens de gevechten om deze steden zijn 40-000 gevangenen binnen gebracht. Sterke strijdkrachten zijn de Po overgestoken en voortdurend stroomen meer versterkingen naar voren. De bruggehoofden strekken zich uit over een afstand van 75 km, een andere aanduiding wordt niet ver strekt. De resten van 5 Duitsche divi sies zitten tegen de Po aangedrukt tusschen Ferrara en Borgotorto. Joe- go-Slavische troepen zijn in hevige gevechten gewikkeld in de havenstad Fiume. De Duitsche ontsnappingsroutes in Oostenrijk, Joego-Slavië en Noord- Italië zijn door 2000 vliegtuigen van •die tactische luchtmacht en sterke for maties zware bommenwerpers 'be stookt. De strijd in het Verre Oosten Amerikaansche troepen zijn geland op drie kleine eilandjes in de buurt van Okinawa. Op Okinawa zelf be schikken de geallieerden nu over een goede ankerplaats voor oorlogssche pen en ook over enkele vliegvelden. Zware bommenwerpers bestookten doelen op Formosa, alsmede de haven Saigon en doelen op de Zuid-Chinee- sche kust. In het uitgestrekte zeege bied tusschen China en Bougainville zijn 16 Japansche schepen in den grond: gehooid- Zorgen der Centrale Keuken Velerlei moeilijkheden, ook met vervoer te overwinnen Volgende week porties van 1 liter Wie aan den weg timmert, heeft veel bekijks, en dat daarbij de critiek niet ontbreekt, heeft de Centrale Keuken zonder twijfel ondervonden. Toen in April 1941de Centrale Keu ken. werd opgericht, ressorteerde zij onder het Rijksbureau voor Voedsel voorziening, aldus vernamen wij in een onderhoud, met den directeur, dien heer A. Mink. De bedoeling was: een redelijke verdeeling van het voedsel over de geheele bevolking. De porties waren toen 1 1/4 liter groot, en lever den 1200 cal. op. De N.V.D. in het spel. Na vier maanden nam de N.V.D. de Centrale Keuken onder zijn zorgzame vleugels. Het gevolg was, 'dat het aan tal per dag uitgereikte porties in één sprong van 3000 tot 300 daalde! Van dien tijd ook dateeren de bonlooze maaltijden voor arbeiders in bepaalde fpfiHg-lron. De grondstoffenposltie werd steeds slechter, de toewijzingen werden klei ner, zoodat einde 1941 de portie moest wonden teruggebracht op 1 liter; later werd zij verminderd toi 3/4 liter. Noodkeukens- Toen de noodtoestand in Zwolle be gon, stond de directie voor de bijna onmogelijke taak, een aantal nood- keukens te gaan exploiteeren. Gebrek aan personeel en materiaal hebben die taak bijzonder moeilijk gemaakt, maar toch mag wel gezegd worden, dat de leiding daarin goeddeels ge slaagd is- Men moet niet vergeten, dat voor het eten geen vet- of vleesch- bonnen werden ingeleverd, terwijl toch per 100 liter 1 1/2 kg vet en 2 kg vleesch werden gebruikt. In vergelij king met andere steden maakte Zwolle steeds een goeden indruk, omdat er iederen dag groente is geweest en het menu verschilde. Om de eentonigheid van de gestampte pot te 'breken want bij massavoeding is een andere methode onmogelijk werd bijv. in1 de afgeloopen winter tweemaal per week soep gegeven. Grootere porties. Op onze vraag, of er in de naaste toekomst veranderingen te verwach ten zijn, antwoordde <de heer Mink, Draagt elkanders lasten T~\e morgen, van den léen April 1945 zal geen Zwollenaar ooit uit het geheugen gewischi wordenevenmin al» die van 10 Mei 1940. Tusschen beide data ligt een periode van veel leed en verdrukkingmaar toch ook een tijd, die veel moois heeft opgeleverd. Ik denk aan den principiêelen strijd tegen het modern Heidendom, gepaard gaande met de meest zware offers. Ik denk aan de niet minder groote offers, die gébracht zijn voor het Vaderland. Ik denk aan de groote onderlinge hulp vaardigheid, vooral in de laatste maan den, teen henger een groot deel van ons vaderland teisterde en nog teistert. Ik denk aan zoovele andere dingen. Zeker, naast deze dapper* palstaan derswaren er zwakkelingen, naast de strijders verraders, naast den barmhar- tigen Samaritaan stond de zwarte han delaar. Laten we echter de oogen niet sluiten voor het goede en dat goede trachten te behouden. Een van de meest noodzakelijke tischen van de nieuwe volksgemeenschap zal zijn de Liefde, de CharitasAl denken we ons de nieuwe gemeenschap sociaal en economisch zoo rechtvaardig mogelijk gefundeerd, zonder charitas zullen wij er niet komen. Het Paradijs op aarde zal niet terugkomen, het is eenmaal ver- loren gegaan en de verhoudingen onder de menschen sullen zoowel door de recht vaardigheid als door de liefde moeten worden geregeld. Rechtvaardigheid zonder liefde dreigt in hardheid te ontaarden en liefde zonder rechtvaardigheid kan tot weekheid aanleiding geven. Liefde zal er moeten zijn in de nieuwe Zwolsche gemeenschap „Draagt elkanders lastenwas het motto waarmede het I.K.B. (Interker kelijk Bureau) de hulp der Zwolsche burgerij inriep voor het hongerende Westen. Onder datzelfde motto wordt nog altijd Uw hulp ingeroepen voor de kinderen uit het Westendie hier reeds zijn ondergebracht en mogelijkerwijze nog zullen komen. Geeft hun niet alleen dat wat zij noodig hebben voer het lichaam, maar ook dat wat de geest vraagt. Een huiselijk milieu en een voortzetting van datgene wat in het Westen gezin en kerk hun gaven. De menech leeft niet van brood alleende geest vraagt ook zijn deel. Dat is een moeilijke taak, maar wat gij aan Uw eigen kinderen op dit gebied geep, geep dat ook aan hen, wier zorg gij tijdelijk op U ge nomen hebt. „Draagt elkanders lastenen past dit toe op de oorlogsslachtoffers, op de ergst gedupeerden van dezen tijl, op hen, die repatriëeren uit krygs gevangen kampen en uit de slavenkampen van over onze grenzen, op hen die nood gedwongen maanden en jaren tot werke loosheid waren gedoemd en tracht hen zoo spoedig mogelijk in het productie proces in te schakelen. De liefde is een groot Gods geschenk en God zelf is er eerste object en motief van. Het gebod van de Liefde is het eerste gebod van de Nieuwe Wet en het tweedede liefde tot den Naaste, is aan het eerste gelijk en er een verlengstuk van. Het is zelfs een gebod, dat geen uitzonderingen kent. Als Christenen hébben wij den Christus te belijden niet alleen met het woord, maar ook door de daad- Laat onze Christus-Belijdenis dan van dien aard zijn, dat ook ie wereld van onsen tijd kan getuigen van Ine, wat getuigd werd van de eerste Christenen.' Ziet eens hoe zij elkander liefhebben Aat. F. J. M. de Wit, Deken en pastoor St. Jozef. dat van Maandag a-s. af de porties vergroot zullen worden tot 1 liter, en dat al het eten dan bereid zal worden op de Nieuwe Markt, door ervaren personeel. In „De Eendracht" zal uitsluitend worden gekookt voor de arbeiders in fabrieken. Bij een kleine rondgang door het bedrijf wees de heer Mink op het ge brek aan vaten en gamellen. Zij zijn waarschijnlijk 'bij werkobjecten van de vroegere Org. Todt in den omtrek bij boeren blijven staan. Een berichtje aan de Centrale Keuken, die de vaat jes daar terughaalt, en men behoeft niet zoo lang te wachten op het ver voeren van het eten, dat nu door het centrale koken weer uitgebreid is. Hoe zuur worden te voorkomen. Waarom het eten wel eens zuur wondt? Het moet liefst direct worden opgegeten en wil men het bewaren, dan dient men het snel in water af te koelen en vooral ook zonder deksel koel bewaren. Misschien, dat we met deze tip de huisvrouwen van dienst kunnen zijn. Ongetwijfeld zullen de veranderin gen, die volgende week wonden aan gebracht, verbeteringen sdjn- WIJ ho pen, dat spoedig meer zullen volgen!

Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe - Periodiekenviewer

Het Vrije Dagblad | 1945 | | pagina 1